آينده در خانواده سالم است

گزارشي از دومين كنگره سراسري خانواده و مشكلات جنسي (دوم و سوم آذر 84)

دومین گنگره سراسری خانواده و مشکلات جنسی دوم و سوم آذر ماه سال جاری برگزار شد. دکتر سید کاظم فروتن، دبیر علمی این کنگره در آغاز به کار آن گفت: وجود مشكلات جنسي در كانون خانواده، بنياد آن را سست خواهد كرد. ناديده گرفتن اين مشكلات و مطرح نكردن آنها، تداوم خانواده را به خطر مي‏اندازد. امروزه جاي ترديدي نيست كه مدرنيسم با همه محاسن و نقاط قوت خود، پديده‏هاي مهلك و زشتي را نيز براي بشر به همراه داشته و آسيب پذيري خانواده‏ها رو به فزوني نهاده است. در واقع بي‏توجهي به كيان خانواده و دور شدن از توصيه‏ها و راهكارهايي كه عقل سليم و مكتب انبياء و اولياء الهي پيش روي انسان نهاده، مخاطرات جدي را در تعالي بشر به جود آورده است. ما معتقديم كه اسلام نظام كاملي است و براي هدايت همه انسان‏ها آمده و بايد اسلام را با همه هماهنگي‏هايي كه بين اجزاي آن وجود دارد، قبول كنيم. تكيه بر آداب و رسوم خرافي كه باب اسلامي ندارد و اسم آن را حيا و تقوي گذاشته‏ايم، مشكلاتي را براي خانواده‏ها به دنبال داشته و نخستين و بزرگترين خطر اين ناهنجاري‏ها متوجه خانواده است و به خطر افتادن سلامت جنسي در محدوده خانواده به طور جدي متأثر از اين عوامل است.

دکتر فروتن با طرح اين سخنان خطاب به نخبگان و فرزانگان علمي و همه مسئولان و دست اندركار نظام جمهوري اسلامي، گفت: هشدار مي‏دهيم كه براي مقابله با مشكلات جنسي و تبعات آن بايد برنامه ريزي‏هاي منسجمي اعمال شود. در دنياي كنوني، تحقيقات علمي از چنان رشد و تكاملي برخوردار شده است كه يكي از عوامل تعيين كننده سرنوشت جوامع و ملت‏ها را رقم مي‏زند.

فقه اسلام پاسخگوي همه جزئيات

در دومين كنگره خانواده و مشكلات جنسي، بخش‏هايي شامل پزشكي، روانشناسي، روانپزشكي، زنان و مامايي، پرستاري و توانبخشي، تربيتي، فقه و حقوق، ادبيات و هنر، رسانه‏هاي گروهي و طب مكمل در نظر گرفته شد و برگزاري كارگاه‏هاي تربيت جنسي كودكان و نوجوانان و كارگاه زود انزالي مختص مردان و كارگاه تمايلات جنسي زنان، نشان از رويكرد اين كنگره به مسائل خاص جنسي در خانواده‏ها داشت. دبير كنگره با اشاره به همين نظر خواستار ارتباط بين حوزه و دانشگاه براي طرح و بررسي مسائل جنسي شد، زيرا به اعتقاد وي، مسائل فقهي حتي به ريزترين نكات در اين باره توجه كرده است و فقها و علما براي اين موضوع آمادگي كامل دارند.

دکتر فروتن به مراجعه بسياري از زوجين براي آگاهي از مسائل جنسي به ماهواره اشاره کرد و گفت: این امر مشكلاتي را در پي خواهد داشت و بهتر است راديو و تلويزيون در تهيه فيلم‏هاي خاص به مراكز معتبر براي آموزش خانواده كمك كند. هيچگونه اختلال جنسي در كشور وجود ندارد كه قابل درمان نباشد اما تكنيك خاص مي‏خواهد كه بسياري از پزشكان ما ندارند و در زمان مراجعه بيماران از روي غفلت داروهاي غلط تجويز مي‏كنند، در حالي كه فرد فقط به مشاوره نيازمند بوده است. در پنج- شش سال گذشته ازسوي 500 نفر درخواست تغيير جنسيت به پزشكي قانوني ارائه شده كه جالب نيست و حداقل نيمي از افرادي كه به دادگاه خانواده براي طلاق مراجعه كرده‏اند، مشكلات جنسي داشته‏اند كه اين با بهره‏مندي از مشاوره، قابل حل است.

دكتر فروتن به نكته‏اي اشاره دارد: متأسفانه فرهنگ جامعه بر لغت «جنسي» حساسيت ويژه اي نشان مي‏دهد و با بيان اين كه «بد يا زشت است» از توجه به اين موضوع غفتلت مي‏كند. وي در اين باره توضيحات و راهبردهاي خود را ارائه مي دهد: خانواده‏ها با كوتاهي درباره مسائل جنسي فرزندانشان، آنان را به استفاده از سي دي، ماهواره و يا دوستان سوق مي دهند كه اثرات بدي به همراه خواهد داشت. بايد در كشور زمينه‏اي فراهم شود تا مراجعه كنندگان درمان مشكلات جنسي، با افتخار با اين قضيه برخورد كنند، زن و مرد به علت نداشتن آموزش كافي از شرايط يكديگر، در مسائل جنسي آگاه نيستند كه البته رنج بردن حدود 40 درصد مردان از اختلالات زودانزالي، مشكلاتي را هم براي همسرانشان به وجود آورده است. اين در حالي است كه برخي بيماري‏ها در كشور پررنگ تر جلوه داده مي‏شوند. مثلاً بيماران ديابتي حدود هفت درصد جامعه هستند اما مسائل اختلالات جنسي آمار بالاي 8/9 دارد. و بالاخره اينكه زنان، در برابر مشكلات جنسي همسرانشان صبورند و به عنوان فريضه‏اي كه بايد تمكين كنند، مشكلات را به زبان نمي‏آورند.

اين شرايط در كشور ما آينده خطرناكي را پيش رو قرار خواهد داد. در واقع اتفاق خطرناكي پيش رو داريم كه راه حل ساده اي دارد اما از اين راه حل غفلت شده است. مثلاً بسياري از افراد و مبتلايان به مشكلات جنسي نمي‏دانند كه براي حل مشكل خود و يا درمان به كجا مراجعه كنند و متأسفانه جايي هم وجود ندارد، يعني مراكز مشاوره و كسب اطلاع براي راهنمايي اين افراد نادر است. پس آيا بايد منتظر افزايش بيماري‏هاي روحي نظير افسردگي، نگراني، دلشوره و اضطراب و نداشتن اتكا به نفس و حتي بيماري‏هاي جسمي نشست و آنچنان كه برآورد شده است، شاهد گسترش اختلافات خانوادگي و طلاق باشيم؟ يا اين كه با آموزش هاي لازم و كافي از ميزان اين بيماري‏ها و جدايي‏ها بكاهيم؟

سيگار، خودش يك علت اصلي است

در كنار آنچه كه از آن به عنوان كم اطلاعي مردان و زنان درباره مسائل جنسي ياد شد و يا اينكه پزشكان ما به جاي مشاوره صحيح به بيماران داراي مشكلات جنسي، براي آنان داروي غلط تجويز مي‏كنند، يك علت آشكار ديگر نيز بر گوشه لبان بسياري از مردان و زنان نشسته كه نقش زيان آور آن به تنهايي با بسياري از علت‏هاي ديگر برابر مي كند: سيگار!

دبير كنگره خانواده و مشكلات جنسي، سيگار را عامل دو برابر شدن ريسك ناتواني جنسي اعلام کرد و گفت: كشيدن سيگار در طول حاملگي، اثرات مضري بر مادر و جنين دارد. سيگاري‏هايي كه قرص ضدبارداري خوراكي مصرف مي‏كنند، ريسك بيشتر براي ابتلا به بيماري‏هاي قلبي، عروقي نسبت به غيرسيگاري‏ها دارند و سرطان ريه در زنان در حال افزايش است كه به طور واضحي با كشيدن سيگار مرتبط است. اثرات زيانبار سيگار به ويژه روي نظم سيكل عادات ماهيانه، عملكرد لوله‏هاي رحمي و انتقال جنين، رشد و زنده ماندن تخمك، سن يائسگي و متابوليسم و استخوان قابل توجه است. ميزان ناباروري در زنان سيگاري بيشتر از زنان غيرسيگاري است و شيوع 21 درصدي ناباروري در زنان سيگاري بايد مورد توجه قرار گيرد. پس همه كساني كه مي‏خواهند بچه دار شوند، بايد بين بچه و سيگار يكي را انتخاب كنند. پژوهش‏هاي جديد ثابت كرده است كه مردان سيگاري، اسپرم‏هاي غيرطبيعي بيشتري نسبت به افراد غيرسيگاري دارند و كاهش تعداد و حركت اسپرم‏هاي سالم نيز در آنها بيشتر است. كشيدن سيگار در افرادي كه دچار نارسايي قلبي هستند، باعث افزايش ناتواني جنسي از 14 به 41 درصد شده و در افرادي كه داروهاي فشارخون مصرف مي‏كنند، اين ناتواني در اثر سيگار كشيدن از 5/7 به 53 درصد افزايش مي‏يابد. به اين ترتيب هر چه مدت سيگار كشيدن طولاني‏تر باشد و يا تعداد آن در روز بيشتر باشد، شانس ابتلا به ناتواني جنسي در آينده بيشتر است و افراد سيگاري كه درصدد ترك سيگارند بايد بدانند كه قطع سيگار به ويژه در سن جواني موجب بهبود وضعيت عروقي و كاهش ناتواني جنسي در سال‏هاي بعد ميشود.

دوري از تعصبات غيراسلامي

آيت الله هاشمي رفنسجاني در پيامي به دومين كنگره سراسري خانواده و مشكلات جنسي، همگان را به دوري از تعصبات غيرمنطبق با تعاليم اسلامي فراخواند. «مسخ فرهنگي از آن دردهاي لاعلاجي است كه اگر عارض ملتي شود، تبعات منفي آن روح ملي را مخدوش مي‏كند. توصيه عميق اينجانب به عنوان كارشناس اسلام و با تجربه طولاني مشاهده تحولات اجتماعي از جايگاه مسئوليت، اين است كه با زبان علمي و شرعي، نظر اسلام عزيز را در مورد تشكيل خانواده سالم، تداوم آن و حفظ شئونات اسلامي و راه‏هاي حفاظت و حراست عقلايي از آن بازشكافي كنيد. انتقال آموزه‏هاي صحيح ارتباطات عاطفي در تحكيم بنيان خانواده بسيار مهم و مؤثر است و بايد از عادات و تعصبات غيرمنطبق با تعاليم اسلام دوري گزينيم و با افراط و تفريط و برخوردهاي سليقه‏اي و مقطعي به سراغ حل مشكلات جامد نرويم و بدانيم ارائه نكرده راهكارهاي مناسب و متناسب با مخاطبان مختلف ازسوي مختصصان پزشكي و روانشناسي و كارشناسان ديني، جامعه را به سوي استفاده غيرمجاز و غيراصولي رهنمون مي‏سازد. جا دارد كه مراكز علمي و پژوهشي حوزه و دانشگاه‏ها و نهادهاي سياستگذاري همچون شوراي عالي انقلاب فرهنگي با درك درست از اوضاع اجتماعي و آينده اين مرز و بوم، اهتمام ويژه‏اي به نيازهاي طبيعي و ضابطه‏مند با ارزش‏هاي اخلاقي و اجتماعي داشته باشند. من معتقدم تبيين خط مشي‏هاي لازم و منطبق با معارف اسلامي متعلق به كانون خانواده و جامع از طريق شناسايي عوامل آسيب رسان به سلامت جامع بسيار مؤثر خواهد بود. خرسندم كه مي‏بينم گروهي از متخصصان دانشمند و علماي علوم ديني و اجتماعي، كنگره‏اي با عنوان خانواده و مشكلات جنسي برپا نموده‏اند تا اهل فكر و صلاح را به اهميت غيرقابل كتمان اين موضوع در جامعه آگاه سازند. مي‏دانيم كه دشمنان اسلام و انقلاب با تمامي امكانات خود كارزار فرهنگي گسترده‏اي را عليه انقلاب اسلامي ايران تدارك ديده‏اند كه يكي از مصاديق قابل رويت اين پديده شوم، رواج اباحه گري و بي‏بند و باري با بهره گيري از نيازهاي طبيعي جوانان و آلوده كردن جامعه با فرهنگ مبتذل غربي است. جامعه ما به دلايل متعدد و متفاوت، تاكنون رويكردي عالمانه به اين موضوع نداشته كه لازم است با راه اندازي مراكز تخصصي مشاوره و درمان اختلالات و نابسامانيها، تحت نظارت ارگان‏هاي ذيربط به اين مهم اهتمام شايسته داشته باشند و از ارزيابي دائم اين مراكز غفلت نورزند.»